Khoa Học News

Phản cực quang đen xuất hiện trên bầu trời Alaska

Phản cực quang màu đen cực kỳ hiếm tạo ra ánh sáng cuộn xoáy hình chữ E trong ảnh chụp gần đây phía trên Alaska.

Một cực quang hình chữ E kỳ lạ được chụp hình gần đây trên bầu trời Alaska. Màn trình diễn ánh sáng khác thường này do cực quang đen hiếm gặp gây ra, hay còn gọi là phản cực quang, hiện tượng đẩy những hạt tích điện từ Mặt trời ra khỏi khí quyển Trái đất và vào không gian, Live Science hôm 4/12 đưa tin.

Thợ săn cực quang Todd Salat phát hiện màn cực quang khác thường hôm 22/11 ở một địa điểm thuộc vùng trung nam Alaska vào khoảng 4 giờ sáng theo giờ địa phương. Chữ E phát sáng dường như xuất hiện bất thình lình và kéo dài vài phút trong khi biến đổi qua một số hình dạng, tất cả đều chứa những mảng sẫm màu không có ở phần lớn cực quang.


Hiện tượng phản cực quang tạo ra chữ E lơ lửng trên bầu trời Alaska. (Ảnh: Todd Salat).

"Nó đến từ phía tây bắc và tôi chỉ biết ồ lên. Nó trông giống chữ E. Trong vòng vài phút, nó biến đổi và trông giống loài côn trùng có chân nào đó giữa không trung", Salat kể lại.

Phản cực quang là hiện tượng khác thường tạo ra nhiều mảng sẫm màu hình tròn trông như thể bị cắn nham nhở. Đúng như tên gọi, phản cực quang về cơ bản trái ngược với cực quang. Chúng ngăn khí gas giải phóng năng lượng dưới dạng ánh sáng. Kết quả là những vòng tròn, lọn xoắn hoặc dạng giọt sẫm màu ngắt quãng giữa các màu sắc rực rỡ, theo Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA).

Cực quang được kích hoạt khi hạt mang năng lượng cao từ Mặt trời, chủ yếu là electron, xuyên qua từ trường Trái đất hay từ quyển và phân tử khí siêu nóng ở tầng thượng quyển. Phân tử bị kích thích giải phóng năng lượng dưới dạng ánh sáng, hợp lại thành những dải mềm mại kéo dài uốn lượn trên bầu trời. Màu sắc của chúng thay đổi đa dạng tùy theo nguyên tố bị kích thích và vị trí trong khí quyển. Cực quang thường chỉ xảy ra gần vùng cực, nơi từ trường Trái đất yếu nhất. Nhưng hiện nay chúng đặc biệt nổi bật và phổ biến do hoạt động của Mặt trời tăng lên trong giai đoạn cực đại, đỉnh của chu kỳ 11 năm.

Tuy nhiên, phản cực quang làm gián đoạn quá trình hình thành cực quang bằng cách khiến khí gas mất đi hạt tích điện. "Cực quang đen thực chất không phải cực quang. Nó là tình trạng thiếu hoạt động cực quang ở nơi hạt electron bị hút ra khỏi tầng điện ly", Göran Marklund, nhà vật lý plasma ở Viện Công nghệ Hoàng gia Thụy Điển tại Stockholm, cho biết.

Phản cực quang được xác định lần đầu tiên vào cuối thập niên 1990. Nhưng năm 2001, các nhà khoa học phát hiện cơ chế hoạt động của chúng khi 4 vệ tinh Cluster của NASA bay qua không gian phía trên phản cực quang. Hoạt động hé lộ những khe nhỏ ở tầng thượng quyển, nơi hạt electron bị đẩy trở lại vũ trụ. Một nghiên cứu vào năm 2015 sử dụng dữ liệu trong hơn một thập kỷ của nhiệm vụ Cluster cho thấy các khe này hình thành khi cực quang bị mất plasma, tạo ra lỗ hổng ở tầng thượng quyển,

Phản cực quang có thể xảy ra trong Bắc cực quang và Nam cực quang, thường chỉ kéo dài khoảng 10 - 20 phút. Giới chuyên gia dự đoán hoạt động cực quang sẽ tiếp tục diễn ra mạnh mẽ trong vài năm tới.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Liên tiếp tìm thấy 2 siêu Trái đất nữa, 1 trong số đó nằm trong "vùng vàng sự sống"!

Liên tiếp tìm thấy 2 siêu Trái đất nữa, 1 trong số đó nằm trong "vùng vàng sự sống"!

Giới thiên văn học liên tiếp nhận tin vui từ việc phát hiện ra các siêu Trái đất gần Thái Dương Hệ!

Đăng ngày: 24/10/2026
Hiện tượng kinh ngạc trong không gian: Tại sao Trạm vũ trụ quốc tế lại rỉ sét?

Hiện tượng kinh ngạc trong không gian: Tại sao Trạm vũ trụ quốc tế lại rỉ sét?

Trong vũ trụ rộng lớn, Trạm vũ trụ quốc tế giống như một ngôi sao sáng, thu hút những phi hành gia giỏi nhất thế giới tập trung về đây.

Đăng ngày: 23/10/2026
Phát hiện mới về Vết Đỏ Lớn trên sao Mộc từ kính viễn vọng Hubble

Phát hiện mới về Vết Đỏ Lớn trên sao Mộc từ kính viễn vọng Hubble

Các quan sát mới từ kính viễn vọng Hubble đã tiết lộ những điều thú vị về Vết Đỏ Lớn trên Sao Mộc - cơn bão khổng lồ đã tồn tại suốt 190 năm.

Đăng ngày: 23/10/2026
Phát hiện "hóa thạch" 13 tỉ năm tuổi của vụ nổ Big Bang

Phát hiện "hóa thạch" 13 tỉ năm tuổi của vụ nổ Big Bang

Quả bong bóng khổng lồ được đặt tên là Ho’oleilana, có tâm nằm cách thiên hà Milky Way 820 triệu năm ánh sáng, có thể chính là tàn tích "hóa thạch" của sự kiện khai sinh vũ trụ.

Đăng ngày: 23/10/2026
Phát hiện “xương sống” của sinh vật trên mặt trăng sao Mộc

Phát hiện “xương sống” của sinh vật trên mặt trăng sao Mộc

Siêu kính viễn vọng James Webb đã có phát hiện "vàng" khi soi kỹ mặt trăng Sao Mộc Europa, một trong những nơi mà NASA tin tưởng nhất về khả năng có sinh vật ngoài hành tinh.

Đăng ngày: 23/10/2026
Tổng thống Mỹ công bố cửa sổ vào thế giới 13 tỉ năm trước

Tổng thống Mỹ công bố cửa sổ vào thế giới 13 tỉ năm trước

Hình ảnh đầy đủ màu sắc và rõ nét đầu tiên từ kính viễn vọng không gian James Webb 9 tỉ USD đã đem đến cho nhân loại cái nhìn chi tiết nhất về vũ trụ sơ khai - hơn 13 tỉ năm trước.

Đăng ngày: 23/10/2026
Lần đầu tiên NASA chụp được 3 vật thể từ “thế giới bên kia”

Lần đầu tiên NASA chụp được 3 vật thể từ “thế giới bên kia”

Chúng là 3 vật thể "trong truyền thuyết" sáng gấp 10 tỉ lần Mặt trời, làm bằng loại vật chất đối lập và có thể đã "tuyệt chủng" hàng tỉ năm trước khi gửi 4 bóng ma đến người Trái đất.

Đăng ngày: 23/10/2026
Khoa Học News